Sıcaklar Anksiyeteni Tetiklerse Ne Yapabilirsin?
Yaz herkes için keyif ve eğlence anlamına gelmeyebiliyor. Eğer sen de yaz aylarında kendini daha stresli, daha gergin, panik atağa daha yakın hissediyorsan bu video tam sana göre. Bu videoda sıcağın neden anksiyeteyi tetikleyebileceğini ve içine girdiğin bu sıkıntı döngüsü daha da büyümeden neler yapabileceğini konuşacağız. Aşırı sıcak ve nem sadece can sıkıcı değil, anksiyeteye yatkın dolayısıyla vücudun içinden gelen belirtilere daha hassas olan kişiler için aynı zamanda bir alarm sinyali de olabiliyor. Sıcak ve nemli hava vücudumuz için başlı başına bir yük oluşturur. Bedenimiz içsel ısıyı sürekli olarak belirli bir derecede tutmaya çalışır. Bu ısı dengesini korumaya çalışır. Dolayısıyla hava fazlasıyla ısındığı zaman bu dengeyi yakalayabilmek için daha çok terleriz. Kalbimiz daha hızlı atabilir, nefes alış verişlerimiz hızlanabilir ve kendimizi daha halsiz hissedebiliriz. Aslında tüm bu saydıklarım çoğu zaman vücudun ısıyı düşürebilmek için ya da ısı dengesini koruyabilmek için verdiği son derece doğal ve normal tepkilerdir. Ancak sıkıntı şu ki, bu belirtiler aynı zamanda anksiyete ya da panik atak yaşayan kişilerin o anda yaşadığı belirtilerin neredeyse aynısıdır. Dolayısıyla kaygılı ya da daha önce panik atak yaşamış bir kişi bu belirtileri birdenbire yaşamaya başladığı anda zihninde hemen şu sorular belirir. Eyvah, yine mi panik atak geliyor? Eyvah, galiba kalbim sıkışıyor, fenalaşıyorum ki bu artan düşünce döngüsü zaman içerisinde büyüyerek bir panik atağa da dönüşebilir bazı kişilerde. Yani aslında burada olan şey, vücudun son derece doğal sıcak hava tepkilerini anksiyeteye yatkın beynin bir felaketleştirme olarak yorumlaması. Peki o zaman neler yapabiliriz? Birinci adımımız bir kere bu belirtileri normalleştirmek. Yani ne demek bu? Şu anda yaşadığım şey aslında herhangi bir panik atak geçirmemden ya da anksiyeteye doğru gitmemden kaynaklanmıyor. Şu anda bedenim sıcak havaya doğal tepkiler veriyor. Aslında çoğu kişi için bu bilgi bile, yani aslında son derece doğal olan ve sıcak havaya verilen tepkilerin felaketleştirilmesinden kaynaklı bunu yaşadığımızı bilmek bile bizi rahatlatabilir. Dolayısıyla bedeninle ya da bedenin gösterdiği doğal tepkilerle kavga etme. Örneğin kalbin biraz hızlı atıyorsa hemen eyvah bir şeyler oluyor diye bunu yorumlamak yerine kendine şunu hatırlat. Şu anda hava çok sıcak ve vücudum beni serinletmeye çalışıyor. Bu küçücük cümle bile beynin tehdit olarak gördüğü şeyi daha farklı yorumlamasına yardımcı olacak. Aslında burada bir anlamda yeniden çerçeveleme yapıyoruz içinde bulunduğumuz duruma dair ki bunun ne kadar etkili olduğundan şu videomda bahsetmiştim. Ve ikinci önerim tabii ki bulunduğun ortamı elinden geldiğince serinletmeye çalış. Tedbirli ol. Eğer mümkünse bileklerine su tutarak, ensene buzu bir havlu koyarak ya da ayaklarını soğuk suya tutarak ya da batırarak bir kovanın içine belki doldurup bedeni serinletmeye çalış. Çünkü sen bedenini serinlettikçe aynı zamanda sinir sistemine güven mesajı yollamış olacaksın. Yani her şey yolunda mesajı göndereceksin ve bir süre sonra o belirtiler azalmaya başlayacak. Birazcık tabii eğer sıcağa karşı hassassan ki bende de bu hassasiyet son iki üç yıldır başladı malum yaşım sebebiyle. Eğer klima vesaire gibi bir imkanınız yoksa bu durumda ben kendi adıma buzdolabının buzluk kısmında her daim şöyle küçük jeller ya da buz aküleri bulunduruyorum. Çok sıcak ve nemli bir şehirde yaşıyorum. Dolayısıyla yaz sıcağında eğer herhangi bir aksilik olur da klimalar çalışmazsa bunlardan yararlanıyorum arkadaşlar. Bunları özellikle şöyle enseme ya da kol altıma tutmak anlık olarak rahatlatıcı olabiliyor. Bunun dışında dışarı çıktığımda her daim minik çantada taşınabilir fanlar kullanıyorum. Gerçekten de bunlar da çok hayat kurtarıcı oluyor. Ve üçüncü adımımız susamayı beklemeyin arkadaşlar. Susuzluk çektiğinde vücut bu da sinir sistemine bir tehdit sinyali gönderir ve beden stres tepkileri vermeye başlar. Dolayısıyla çoğu zaman fark edemeyebiliyoruz ama gün içerisinde susamasanız bile su içmeyi bir alışkanlık haline getirin. Ve dördüncü adımımız özellikle aşırı sıcak günlerde ağır yemeklerden ve efor gerektiren işlerden mümkün olduğunca uzak kalmaya çalışın. Sindirim oldukça enerji çeken bir uygulamadır. Dolayısıyla vücudu soğutmak için zaten enerji harcayan bedenimiz için bir de ağır yemeklerin sindirilmesi daha da sıkıntı yaratabilir. O yüzden olabildiğince hafif yemekler ve mümkün olduğunca vücudu daha da yoracak efor gerektiren işlerden kaçınmaya çalışın. Ve beşinci adımımız anksiyeteye yatkın bir kişiyseniz eğer vücudunuzu, bedensel belirtilerinizi sürekli taramayı bırakın. Nabzım mı hızlandı? Çok mu terledim? Ay vücut ısım kaç oldu acaba? Bu gibi sorularla sürekli bedenini taramayı ve taradığında bulduğun bu verileri felakete yormayı bırakmaya çalış. Bir şey olduğu yok. Sadece hava çok sıcak ve sen de doğal olarak bundan bunaldın. Odağını bedensel belirtilerinden çekip. Dış dünyaya vermeye çalış, daha farklı şeylere vermeye çalış bu olduğunda. Çünkü o düşünceler istemsizce geliyor zihnine biliyorum. Ama bu olduğunda örneğin topraklanma tekniklerini kullanarak zihnini hemen o bedensel belirtilerden dış dünyadaki farklı şeylere yönlendirebilirsin. Topraklanma teknikleri çokça var. Kitabımda da bundan bahsettim. Kanalımda da bununla ilgili bir videom var. Ama hemen bir tane çok basit bir topraklama tekniği söyleyeyim sana. Aşırı derecede bunaldın ve gittikçe bu bedensel belirtilerine daha çok gömüldüğünü hissediyorsun. Hemen şöyle çevreni yavaşça çevrendeki eşyaları taramaya başla. O tarama işini kendi içsel dünyandan çıkartıp dışsal dünyaya çevir. Çevrendeki eşyaları yavaş yavaş tara. Her bir eşyada üç saniye kal ve ardından kendine bir renk seç. Diyelim ki sarı ve çevrende kaç tane sarı renkli eşya var? Bunları bulmaya çalış bir süre. Bunu bir oyuna çevir. Sarı bitince başka bir renge geç. Amaç burada zihnimi iç dünyadan dış dünyaya çevirerek rahatlatmaya çalışmak. Unutma hisler geçicidir. Şu anda sıcaktan dolayı çok bunalıyor olabilirsin. Belki yeniden panik atak geliyor diye korkuyor olabilirsin. Ancak panik atak bir dalgadır. Hisler de aslında öyledir. Bir dalgadır, gelir yukarıya doğru çıkar ve sonra yavaş yavaş aşağıya doğru iner ve geçicidir. Dilersen eğer seni daha iyi hissettirecekse nefesini yavaşlatabilirsin. Örneğin dört sekiz nefes tekniğini uygulayarak ki neydi bu? Yeniden bir hatırlayalım. Burnumuzdan çok yavaşça dört saniye nefes alıyorduk. Yine burnumuzdan daha da yavaşça sekiz saniye boyunca nefesi veriyorduk. Mesela birkaç dakika belki bu nefes egzersizini yapmak yine nefesini düzene sokmana, kalp atışını yavaşlatmana yardımcı olabilir o sırada. Ve tüm bunları yaşarken son önerim kendine öz şefkat göstermeyi unutma. Kendine karşı nazik ve anlayışlı ol lütfen. Bunu neden söylüyorum? Belki de uzun süredir hiç atak gelmiyordu ve sen gayet iyiydin. Sonra sıcak havanın da etkisiyle birdenbire tekrar bu belirtileri, tekrar bu huzursuzluğu yaşamaya başlayınca kendi kendine şöyle düşünebilirsin. “Ya Allah kahretsin, niye böyle oldu? Neden ben hep bunları yaşıyorum? Ben bundan hiç kurtulamayacak mıyım? Neden hep böyle hissediyorum? Ne güzel iyi gidiyorduk. Tekrar başa mı döndük?” gibi düşünceler zihnine üşüşebilir. Hayır, tekrar başa dönmedin. Hayır, bu yaşadıkların senin zayıflığın ya da senin suçun değil. Tüm bu yaşadıkların sadece biyoloji. Sen bir canlısın ve sinir sistemin hava insan bedeninin normal olarak algıladığının daha fazla yukarısına çıktığında, üstüne çıktığında çok doğal olarak bu fiziksel değişimlere tepki veriyor sadece. Çünkü beden ve düşünce de aslında birbiriyle bağlı. Aslında tüm bu söylediklerim bilince değil de deneyimlenince daha anlamlı olacak. Sadece bu videoyu izlemekle kalma lütfen. Bu öğrendiklerini hayata da geçirmeye çalış. Bunları tekrarladıkça, tekrarladıkça, en basitinden bir bunaldığında “Tamam, sıkıntı yok, herkes bunu yaşayabilir. Şu anda hava sıcak ve vücudum buna tepki veriyor.” gibi bir yaklaşımla o hissettiğin bunaltıya cevap verebildiğinde zaman içerisinde bedenin alarm modundan güven moduna geçmeyi deneyimleye deneyimleye öğrenecek ve bir süre sonra bu geçişin süresi de kısalmaya başlayacak. Panik atak, anksiyete ve stresle baş etmeye çalışıyorsan eğer bu konuyla ilgili sana yardımcı olabilecek pek çok bilgiyi ve tekniği yeni çıkan kitabım Endişeye Mahal Var içinde bulabilirsin. Ayrıca kanalımıza video eğitimler kategorisinden katıl üyesi olarak konuyla ilgili video eğitimler bulabilirsin. Yeni çıkan videolarımızdan da haberdar olabilmek için lütfen kanala abone olmayı ve aşağıda yorum yazarak bizlere destek olmayı ihmal etmeyin. Siz neler yaşıyorsunuz? Sizin favori mevsiminiz hangisi? Yaz geldiğinde neler oluyor? Siz ne tür bedensel belirtileri daha çok yaşıyorsunuz? Lütfen aşağıda yorumlarda paylaşın. Böylelikle yalnız olmadığımızı görelim. Bu arada ben kendi adıma belirli bir yaşa kadar, yaz mevsimini çok seven, kıştan hiç de haz etmeyen bir insanken son iki üç senedir bir yaz düşmanı oldum diyebilirim neredeyse arkadaşlar. Çünkü gerçekten çok sıcak, nemli ve bunaltıcı bir yerde yaşıyorum. O yüzden yazlar benim için de hiç kolay geçmiyor ve sizi çok iyi anlıyorum. Yeni videolarda görüşmek üzere.